HMK Madde 107 Belirsiz Alacak Davası ve Kısmi Dava Ayrımı: Sınav Soruları

HMK 107 belirsiz alacak davası ile HMK 109 kısmi dava arasındaki farklar. Zamanaşımının kesilmesi, harç tamamlama, ıslah şartı ve Yargıtay içtihatları.

Hukuk Yargılamasında Dava Türleri: Belirsiz Alacak vs Kısmi Dava

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 107. maddesinde düzenlenen Belirsiz Alacak Davası ile 109. maddesinde yer alan Kısmi Dava, davacının talep sonucunun belirlenmesinde başvurulan iki temel usul hukuku kurumudur.

Bu iki dava türü arasındaki zamanaşımı, faiz başlangıcı ve harç tamamlama farkları hem hâkimlik hem de Adalet Görevde Yükselme sınavlarının en ayırt edici soru kaynağıdır.

1. Belirsiz Alacak ve Kısmi Dava Karşılaştırma Tablosu

Kriter	Belirsiz Alacak Davası (HMK m. 107)	Kısmi Dava (HMK m. 109)
Açılabilme Şartı	Davanın açıldığı tarihte alacağın miktarını veya değerini tam ve kesin olarak belirlemenin davacıdan beklenemeyeceği haller (tazminat, kıdem vb.).	Alacağın tamamı belli olsa dahi, alacağın sadece bir kısmının dava konusu yapılması mümkündür.
Zamanaşımının Kesilmesi	Davanın açılmasıyla birlikte alacağın TAMAMI için zamanaşımı kesilir!	Zamanaşımı sadece DAVA EDİLEN KISIM için kesilir; saklı tutulan kısım için zamanaşımı işlemeye devam eder.
Talebin Artırılması Yolu	Islaha gerek olmaksızın tahkikat bitince "Talep Artırım Dilekçesi" ile harç tamamlanarak artırılır.	Kalan kısım ancak ISLAH dilekçesi verilerek veya ek dava açılarak talep edilebilir.
Faiz Başlangıç Tarihi	Tüm alacak için dava tarihinden itibaren faiz yürütülür.	İlk kısım için dava tarihi, artırılan kısım için ıslah tarihinden itibaren faiz başlar.

📌 Hızlı Özet & Sınav İçin Hap Bilgi: Belirsiz alacak davasında talep artırımı için ıslah yapılmasına gerek yoktur. Bu nedenle tarafların kanundaki bir defa ıslah yapma hakkı yanmamış olur. Sınavlarda en çok çıkan tuzak bilgi budur.

2. Harç Tamamlama Prosedürü (HMK m. 107/2)

Bilirkişi raporu geldikten sonra hâkim davacıya alacağını netleştirmesi için 2 haftalık kesin süre verir.
Davacı bu süre içinde artırdığı miktar üzerinden nispi karar ve ilam harcını mahkeme veznesine yatırır.
Harç yatırılmazsa artırılan kısım yönünden dava görülmez; ilk açılan miktar üzerinden hüküm kurulur.

Dava şartları ve usulden ret incelemeleri için HMK Madde 114 ve 115 Dava Şartları İnceleme Rehberi yazımıza göz atın.