5275 Sayılı İnfaz Kanunu: Koşullu Salıverilme Oranları, Denetimli Serbestlik ve GYS Hap Bilgiler

5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun GYS sınavında en çok soru gelen infaz mevzuatıdır. 1/2, 2/3, 3/4 koşullu salıverilme oranları ve denetimli serbestlik tablosu.

Ceza İnfaz Hukukunun Temel İlkeleri ve Sınav Ağırlığı

5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun; hem Ceza İnfaz Kurumu personeli ve müdürlüğü adaylarının hem de mahkeme kalemlerinde ilam infaz masalarında görev yapan yazı işleri müdürü ve zabıt kâtiplerinin bilmek zorunda olduğu temel mevzuattır.

Sınavlarda özellikle koşullu salıverilme (şartla tahliye) oranları, mükerrirlere özgü infaz rejimi ve denetimli serbestlik tedbiri süreleri üzerinde hesaplama soruları sorulmaktadır.

1. Koşullu Salıverilme Oranları Karşılaştırmalı Tablosu (5275 m. 107)

Hükümlünün infaz kurumundaki iyi hali göz önünde bulundurularak cezasının bir kısmını dışarıda denetim altında çekmesidir:

Suç ve Ceza Türü	Koşullu Salıverilme Oranı	İnfaz Kurumunda Çekilmesi Zorunlu Asgari Süre
Genel Süreli Hapis Cezaları (Adi Suçlar)	1 / 2 (Yarısı)	Cezanın yarısını infaz kurumunda çeken hükümlü koşullu salıverilmeden yararlanabilir.
Kasten Öldürme, Cinsel Dokunulmazlık, Uyuşturucu İmal/Ticaret, İşkence	2 / 3 (Üçte İkisi)	7242 sayılı reform ile bu ağır katalog suçlarda 2/3 oranı korunmuştur.
Terör Suçları ve Örgütlü Suçlar (TCK Terör/Örgüt Kapsamı)	3 / 4 (Dörtte Üçü)	Terör suçlarında cezanın 3/4'ü infaz kurumunda çekilmeden koşullu salıverilme hükümleri uygulanmaz.
Müebbet Hapis Cezası (Genel Kural)	24 Yıl	İnfaz kurumunda 24 yıl çektikten sonra koşullu salıverilme uygulanabilir.
Ağırlaştırılmış Müebbet Hapis Cezası (Genel Kural)	30 Yıl	İnfaz kurumunda 30 yıl çekilmesi şarttır.
Tekerrür (Mükerrirler İçin İnfaz Rejimi)	2 / 3 (Üçte İkisi)	İkinci defa tekerrür halinde koşullu salıverilme UYGULANMAZ (Cezanın tamamı infaz edilir).

2. Denetimli Serbestlik Tedbiri Uygulanarak Ceza İnfazı (Madde 105/A)

Koşullu salıverilmesine belirli bir süre kalan iyi halli hükümlülerin cezalarının kalan kısmını dışarıda kamu hizmetinde veya denetim altında tamamlamasıdır:

Genel Denetimli Serbestlik Süresi: Koşullu salıverilmesine 1 YIL veya daha az süre kalan iyi halli hükümlüler denetimli serbestlikten yararlanabilir.
Özel İnfaz Durumları (Kadın, Yaşlı ve Çocuklar):
- 0-6 yaş grubunda çocuğu bulunan kadın hükümlüler için: Koşullu salıverilmesine 2 YIL kala,
- Ağır hastalık, engellilik veya kocama nedeniyle infaz kurumunda yaşamını yalnız sürdüremeyecekler için (Adli Tıp raporuyla): Koşullu salıverilmesine 3 YIL kala denetimli serbestlik uygulanabilir.
Yetkili Merci: Denetimli serbestlik kararını İnfaz Hâkimi verir.

3. İdare ve Gözlem Kurulu Değerlendirmesi

Hükümlülerin cezaevindeki iyi halinin tespiti ve açık ceza infaz kurumuna ayrılma veya koşullu salıverilme şartlarını değerlendirmek üzere her kurumda İdare ve Gözlem Kurulu toplanır. Kurul en geç 6 ayda bir hükümlünün iyi halini puanlama cetveliyle değerlendirir.

GYS İnfaz Hukuku Soru Örneği

Soru: 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun'a göre, hakkında ikinci defa tekerrür hükümleri uygulanan bir hükümlünün infaz rejimi hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

A) Cezanın 1/2'sini çeker.
B) Cezanın 2/3'ünü çeker.
C) Cezanın 3/4'ünü çeker.
D) Koşullu salıverilme hükümleri uygulanmaz (cezanın tamamını çeker).
E) Cezası doğrudan adli para cezasına çevrilir.

Doğru Cevap: D (5275 m. 108/3 gereğince ikinci defa tekerrür hükümlerinin uygulanması durumunda hükümlü koşullu salıverilmeden yararlanamaz; cezasının tamamını infaz kurumunda çeker).